ข้อมูลเบื้องต้นของอาคารและโรงงานสำเร็จรูป

ข้อมูลเบื้องต้นของอาคารและโรงงานสำเร็จรูป

ผู้ตรวจสอบควรทราบข้อมูลเบื้องต้นของอาคาร ก่อนดำเนินการตรวจสอบ ดังนี้

ข้อมูลทั่วไป

1.     ชื่ออาคารและ สถานที่ตั้งอาคาร

2.     ชื่อเจ้าของอาคาร

3.     ผู้ครอบครองอาคาร

4.     ผู้จัดการอาคาร

5.     ผู้ออกแบบ ทุกสาขา

6.     ผู้ควบคุมงาน ทุกสาขา

7.     ผู้ดำเนินการก่อสร้าง

ข้อมูลสิ่งก่อสร้าง วันที่ได้รับใบอนุญาตก่อสร้างจากเจ้าพนักงานท้องถิ่น ฉบับที่กระทรวงบังคับใช้ และออกตามกฎกระทรวงฉบับใด

 ข้อมูลผู้ใช้อาคาร และเวลาทำการ การใช้งานของอาคารว่ามีกิจกรรมหลัก กิจกรรมรอง ผู้ที่เข้ามาใช้อาคารที่เป็นกิจกรรมหลักและกิจกรรมรองมีจำนวนเท่าใด และช่วงเวลาดำเนินกิจกรรม ปริมาณของผู้ใช้อาคารทำกิจกรรมหลักและกิจกรรมรอง

 ลักษณะการใช้พลังงานในอาคารใช้พลังงานไฟฟ้า หรือน้ำมันเชื้อเพลิง  หรืออื่น  ๆ  ที่นอกเหนือจากแบบฟอร์มกำหนดและจะต้องทราบถึงแหล่งการจ่ายพลังงาน

 การเก็บรักษาประเภทของสินค้าที่อาจเป็นอันตรายเช่น วัตถุระเบิด  วัตถุติดไฟ  วัตถุอันตรายที่เป็นสารไวไฟ มีอะไรบ้างต้องระบุให้ครบ พร้อมประเภท ปริมาณ และสถานที่เก็บ

 การเก็บรักษาเชื้อเพลิงประเภทต่างๆ เช่น วัตถุเชื้อเพลิง น้ำมันเชื้อเพลิง สารเคมี  หรืออื่นๆ  พร้อมประเภท ปริมาณ และสถานที่เก็บ

  

ข้อมูลเบื้องต้นที่ผู้ตรวจสอบต้องเก็บเป็นข้อมูลสำหรับใช้ในการประกอบการตรวจสอบอาคาร หากผู้ตรวจสอบอาคารเข้าดำเนินการการตรวจสอบอาคารใด ๆ ก็ตาม  วันที่เข้าตรวจสอบจริงหลังจากได้รับแบบแปลนอาคารแล้ว และได้ทำการศึกษาข้อมูลเบื้องต้นอย่างครบถ้วนแล้ว พร้อมถ่ายรูปให้ชัดเจนพร้อมระบุวันเวลาเพื่อนำมาประกอบในการจัดทำรายงานสรุปผลการตรวจสอบอาคารให้เจ้าของอาคาร

ข้อกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการตรวจสอบอาคาร หรือโกดังสำเร็จรูป

ข้อกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการตรวจสอบอาคาร หรือโกดังสำเร็จรูป

                  สิ่งที่ผู้ตรวจสอบอาคารต้องยึดถือเป็นหลักสำคัญประการแรกคือ  กฎหมายควบคุมอาคาร เป็นกฎหมายที่จะกำหนดว่าอาคารต้องมีลักษณะของอาคารและระบบความปลอดภัยเพียงใด  โดยต้องพิจารณาจากเอกสารของอาคารที่ออกโดยหน่วยงานท้องถิ่น  คือใบอนุญาตก่อสร้างอาคาร หรือใบรับหนังสือแจ้งความประสงค์จะก่อสร้างอาคารว่าอาคารได้รับอนุญาตให้ก่อสร้างอาคารครั้งแรกในปีใดซึ่งจะเป็นข้อกำหนดว่าอาคารที่ตรวจสอบต้องถูกบังคับโดยกฎหมายควบคุมอาคารฉบับใด   สามารถแบ่งได้ตามประเภทของอาคารที่เข้าข่ายต้องถูกตรวจสอบตามกฎหมายดังนี้

2.1          อาคารสูงและอาคารขนาดใหญ่พิเศษ     แบ่งได้ตามช่วงเวลาที่ได้รับอนุญาตก่อสร้างอาคารครั้งแรกจากหน่วยงานท้องถิ่น  คือ

               2.1.1       อาคารสูงและอาคารขนาดใหญ่พิเศษที่ขออนุญาตก่อนกฎหมายอาคารสูงบังคับใช้  ออกตามพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร

                               -      ที่ตั้งและลักษณะของอาคาร

                              -      ระบบป้องกันและระงับอัคคีภัย

                2.1.2      อาคารสูงและอาคารขนาดใหญ่พิเศษที่ขออนุญาตหลังกฎกระทรวงฉบับที่  33  ออกตามความในพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร

                               -        ที่ตั้งและลักษณะของอาคาร

                               -         ระบบป้องกันและระงับอัคคีภัย

                2.1.3        อาคารสูงและอาคารขนาดใหญ่พิเศษที่ขออนุญาตหลังกฎกระทรวงฉบับที่  50  ออกตามความในพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร

                                -      ที่ตั้งและลักษณะของอาคาร

                                -       ระบบป้องกันและระงับอัคคีภัย

2.2            อาคารทั่วไปที่ไม่ใช่อาคารสูงหรืออาคารขนาดใหญ่พิเศษ    หมายถึง อาคารที่มีความสูงที่พื้นชั้นดาดฟ้าไม่ถึง  23  เมตรหรือมีพื้นที่รวมทุกชั้นในอาคารไม่ถึง  10,000  ตารางเมตร   ต้องมีระบบป้องกันและระงับอัคคีภัยในอาคารตามกฎกระทรวง

                2.2.1       บันไดหนีไฟและทางหนีไฟ

                2.2.2        เครื่องหมายและไฟป้ายบอกทางออกฉุกเฉิน

                2.2.3        ระบบสัญญาณแจ้งเหตุเพลิงไหม้

                2.2.4        ระบบการติดตั้งอุปกรณ์ดับเพลิง

                2.2.5        ระบบป้องกันฟ้าผ่า

                2.2.6        ติดตั้งแบบแปลนแผนผังของอาคาร

                2.2.7        บันไดหนีไฟและทางหนีไฟ

                2.2.8        ระบบการจ่ายน้ำดับเพลิง  เครื่องสูบน้ำดับเพลิง  และหัวฉีดน้ำดับเพลิง

                2.2.9        ระบบระบายควันและควบคุมการแพร่กระจายควัน

 

2.3           โรงมหรสพ         การขออนุญาตให้ใช้อาคารเพื่อประกอบกิจการโรงมหรสพและระบบความปลอดภัยของโรงมหรสพ  และอัตราค่าธรรมเนียมสำหรับการอนุญาตให้ใช้อาคารเพื่อประกอบกิจการมหรสพแบ่งออกเป็น  5  ประเภทดังนี้

1.     โรงมหรสพประเภท  ก   หมายถึง  โรงมหรสพที่เป็นอาคารเดี่ยว ซึ่งมีการจัดที่นั่งคนดู  ในลักษณะยึดติดกับพื้น

2.     โรงมหรสพประเภท  ข   หมายถึง  โรงมหรสพที่เป็นอาคารเดี่ยว  ซึ่งไม่มีการจัดที่นั่งคนดูในลักษณะยึดติดกับพื้น

3.     โรงมหรสพประเภท  ค   หมายถึง  โรงมหรสพที่ตั้งอยู่ในอาคารที่ประกอบกิจการหลายประเภทรวมกัน  ซึ่งมีการจัดที่นั่งคนดูในลักษณะยึดติดกับพื้น

4.     โรงมหรสพประเภท   ง  หมายถึง  โรงมหรสพที่ตั้งอยู่ในอาคารที่ประกอบกิจการหลายประเภทรวมกัน  ซึ่งไม่มีการจัดที่นั่งคนดูในลักษณะยึดติดกับพื้น

5.     โรงมหรสพประเภท  จ  หมายถึง  โรงมหรสพที่ตั้งอยู่กลางแจ้งซึ่งมีรั้วที่ถาวรหรือมีลักษณะมั่นคงแข็งแรงกั้นขอบเขตโรงมหรสพและมีพื้นที่ภายในขอบเขตโรงมหรสพตั้งแต่  150   ตารางเมตรขึ้นไป

2.4             อาคารโรงงาน    ต้องมีระบบความปลอดภัยของอาคารตามกฎหมายควบคุมอาคารเป็นหลัก  และต้องปฏิบัติตามกฎกระทรวง  ออกตามความในพระราชบัญญัติโรงงานและกระทรวงมหาดไทย  เรื่อง  การป้องกันและระงับอัคคีภัยในสถานประกอบการเพื่อความปลอดภัยในการทำงานสำหรับลูกจ้าง ให้ครบถ้วนด้วย

       

หลักเกณฑ์การตรวจสอบสภาพอาคาร ตามกฎหมายตรวจสอบอาคาร

หลักเกณฑ์การตรวจสอบสภาพอาคาร  ตามกฎหมายตรวจสอบอาคาร

1.1         ทั่วไป      

การตรวจสอบสภาพอาคารเพื่อให้เกิดความปลอดภัยแก่ชีวิต  ร่างกาย  และทรัพย์สิน  ตามกฎหมายกำหนดประเภทอาคารที่ต้องจัดให้มีผู้ตรวจสอบซึ่งออกตามพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร  โดยการแก้ไขเพิ่มเติมทางกรมโยธาธิการและผังเมืองได้ออกคู่มือสำหรับการตรวจสอบอาคารเพื่อใช้เป็นแนวทางมีขั้นตอนในการปฏิบัติงาน   หลักการตรวจสอบของวิศวกรรมสถานฯ  ได้มีการดัดแปลงจากต้นฉบับและเพิ่มเติมรายละเอียด   เพื่อให้สามารถปฏิบัติงานได้ง่ายและเหมาะสมขึ้นโดยสามารถบรรลุวัตถุประสงค์ตามกฎหมายเช่นเดิม

1.1.1        ขอบเขตของการตรวจสอบอาคาร   ผู้ตรวจมีหน้าที่  ตรวจตรา  ตรวจสอบ  ทดสอบ  และทำรายงาน  ความปลอดภัยของอาคารเพื่อความมั่นคงแข็งแรงและระบบอาคารต่าง  ๆ  เพื่อความปลอดภัยต่อชีวิตและทรัพย์สินของผู้ใช้อาคาร  รวมถึงพนักงานดับเพลิง   กู้ภัย   จะทำหน้าที่แนะนำและแจ้งเจ้าของอาคารเพื่อรายงานการตรวจสอบอาคารแก่เจ้าพนักงานท้องถิ่น       ผู้ตรวจสอบต้องตรวจสอบตามหลักวิชาชีพและตามมาตรฐานที่ยอมรับทั้งในและต่างประเทศและตามหลักกฎหมายควบคุมอาคาร   ในการตรวจสอบอาคารกำหนดการตรวจสอบใหญ่ประจำปี  ผู้ตรวจสอบอาคารต้องจัดให้มี   การตรวจสอบสภาพ    การตรวจสอบสมรรถนะ     การตรวจสอบแบบและเอกสาร   และ เขียนรายงานรายละเอียดผลการตรวจสอบอาคาร   และการตรวจสอบใหญ่ต้องจัดให้มีรายละเอียดเพิ่มเติมนอกเหนือจากการตรวจสอบประจำปีดังนี้   แผนการตรวจสอบบำรุงรักษาอาคารอุปกรณ์ประกอบอาคาร  และ  แผนการตรวจสอบอาคารและอุปกรณ์ประกอบอาคารประจำปี

1.1.2           รายละเอียดการตรวจสอบอาคาร     ต้องตรวจสอบและทำรายงานการตรวจสอบสภาพอาคารและอุปกรณ์ต่าง  ๆ   ของอาคาร  เช่น  การตรวจสอบความมั่นคงแข็งแรงของอาคาร     การตรวจสอบระบบอุปกรณ์ประกอบต่าง  ๆ  ของอาคาร   ระบบอำนวยความสะดวก   สุขอนามัยสิ่งแวดล้อม   ระบบป้องกันและระงับอัคคีภัย   การตรวจสอบสมรรถนะของระบบและอุปกรณ์ต่าง  ๆ   ของอาคาร   การตรวจสอบระบบบริหารจัดการความปลอดภัย

1.1.3          ลักษณะการตรวจสอบ      กำหนดให้ผู้ตรวจสอบสภาพอาคารและระบบประกอบอาคาร  ตรวจสอบด้วยบันทึกภาพ  ข้อมูล  รายละเอียดต่าง  ๆ  ที่ตรวจสอบ  ทำการประเมินและสรุปผลการตรวจสอบรวมทั้งข้อเสนอแนะและข้อควรปรับปรุงในเรื่องของความปลอดภัยอาคาร  เพื่อให้เจ้าของอาคารรับทราบและดำเนินการวางแผนการบริหารจัดการหรือวางแผนการเงิน   เพื่อปรับปรุงสภาพความปลอดภัยอาคารตามแผนที่กำหนดระยะเวลาในการปรับปรุงไว้อย่างชัดเจน   ในการตรวจสอบสภาพอาคารทุกครั้งไม่ควรใช้ผู้ตรวจสอบอาคารที่ไม่ได้ขึ้นทะเบียนหรือไม่ได้ผ่านการอบรมในการทำงาน  เพราะจะทำให้เกิดความผิดพลาดได้ง่าย   นอกจากนี้ผู้ตรวจสอบอาคารต้องมีความรู้เรื่องกฎหมายและมาตรฐานความปลอดภัยอย่างดี  และต้องมีคุณสมบัติพื้นฐานที่สำคัญ  คือ  ช่างสังเกต  ช่างสงสัย  ช่างซักช่างถาม  มีจิตวิทยาในการพูดหรือเสนอความเห็น   และทักษะในการเจรจาและสื่อสารกับผู้เกี่ยวข้องอย่างดี

1.1.1          บทบาทของผู้ตรวจสอบ         เปรียบเหมือน  “ผู้นำพาความปลอดภัย”   ไม่อยากให้วิศวกรหรือสถาปนิกแค่ทำรายงานการตรวจสอบอาคารเพื่อมีส่งให้ครบตามกำหมายเท่านั้น  กล่าวคือ  การตรวจสอบและแนะนำความปลอดภัย  รวมทั้งการทดสอบสมรรถนะระบบอุปกรณ์ในอาคาร  จนกว่าจะเกิดความมั่นใจว่ามีสภาพความปลอดภัยในการใช้งาน  อาคารจำนวนมากยังมีปัญหาอยู่ทั้งปัญหาใหญ่และเล็ก  ดังนั้นผู้ตรวจสอบอาคาร   ต้องมีความมั่นคง  ยึดมั่นต่อความถูกต้อง  และซื่อสัตย์ต่อประชาชนที่เข้ามาใช้บริการในอาคารหลังนั้น   โดยหลักจรรยาบรรณวิศวกรหรือสถาปนิก   การเจรจาให้เจ้าของอาคารแก้ไขปรับปรุงความปลอดภัยของอาคารให้ถูกต้องดีขึ้น   จึงขอให้ผู้ตรวจสอบอาคารเข้าใจบทบาทของตัวเอง  และปฏิบัติงานอย่างน่าเชื่อถือต่อตนเองและประชาชนอย่างดีที่สุด  เพราะประชาชนมีความเชื่อมั่นในอาคารหลังนั้นว่ามีความปลอดภัยดี  โดยมีวิศกรและสถาปนิกเป็นผู้ออกแบบ  ผู้ควบคุม  และตรวจสอบอย่างถูกต้องตามหลักวิชาการ  และนี่คือเกียรติและศักดิ์ศรีของวิศวกรและสถาปนิกนั่นเอง

1.2         นิยาม

               การตรวจสอบอาคาร   หมายถึง    การตรวจสอบสภาพอาคารด้านความมั่นคงแข็งแรงและอุปกรณ์ประกอบต่าง  ๆ  แห่งพระราชบัญญัติควบคุมอาคารโดยการแก้ไขเพิ่มเติมรายละเอียดพระราชบัญญัติควบคุมอาคาร

               การตรวจสอบบำรุงรักษาอาคารและอุปกรณ์ประกอบอาคาร   หมายถึง    การบำรุงรักษาอาคารและระบบอุปกรณ์ประกอบต่าง  ๆ   ของอาคาร   โดยเจ้าของอาคารหรือผู้ดูแลอาคาร

              การบริหารจัดการความปลอดภัยของอาคาร   หมายถึง   การบริหารอาคารโดยครอบคลุมถึงภารกิจต่าง  ๆ เช่น นโยบายความปลอดภัยจากผู้บริหาร   มีแผนฉุกเฉินและฝึกซ้อมตามแผนเป็นประจำ  มีการพัฒนาส่งเสริมและการบันทึกรายงานความปลอดภัยอย่างต่อเนื่อง    มีแผนการและปฏิบัติการ     การดูแลรักษา  และตรวจสอบสภาพอาคารและความปลอดภัยอย่างต่อเนื่องไว้

              ความปลอดภัยในการใช้งาน    หมายถึง   อาคารมีสภาพความมั่นคงแข็งแรงเหมือนเดิมตามที่ได้ออกแบบหรือก่อสร้างไว้โดยไม่พบสิ่งผิดปกติใด  ๆ  มีการบริหารจัดการความปลอดภัยอย่างมีประสิทธิภาพ  ครอบคลุมทั้งการวางแผนและการปฏิบัติการตามแผนที่วางไว้อย่างสม่ำเสมอ

             เครื่องมือพื้นฐาน       หมายถึง     เครื่องมือทั่วไปที่อำนวยความสะดวกให้ผู้ตรวจสอบสามารถทำงานได้โดยสะดวกมากขึ้น  เช่น    ไฟฉาย   ตลับเมตร  กล้องถ่ายรูป  ลูกดิ่ง  เป็นต้น

             เครื่องมือเฉพาะหรือเครื่องมือพิเศษ   หมายถึง   เครื่องมือที่สามารถตรวจสอบวัดค่าปริมาณต่าง  ๆ   ที่ผู้ใช้ต้องมีความชำนาญในการใช้งาน  เช่น  กล้องระดับ  เครื่องมือตรวจวัดคุณภาพคอนกรีต   เครื่องมือวัดแรงสั่นสะเทือน  เป็นต้น

              เจ้าของอาคาร    หมายถึง   ผู้มีสิทธิ์เป็นเจ้าของอาคาร

             เจ้าพนักงานท้องถิ่น    หมายถึง   นายกเทศมนตรีสำหรับเขตเทศบาล  นายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดสำหรับในเขตองค์การบริหารส่วนจังหวัด   ผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร  สำหรับในเขตกรุงเทพมหานคร    ปลัดเมืองพัทยา  สำหรับในเขตเมืองพัทยา   ผู้บริหารท้องถิ่นขององค์กรการปกครองท้องถิ่นอื่นที่รัฐมนตรีประกาศกำหนด  สำหรับในเขตราชการส่วนท้องถิ่น

              แบบแปลนอาคาร      หมายถึง  แบบแปลนอาคารที่เจ้าของอาคารจัดเตรียมให้ผู้ตรวจสอบต้องประกอบด้วยแปลนพื้นที่ทุกชั้น  การแบ่งพื้นที่ใช้งานแต่ละส่วน  ตำแหน่งอุปกรณ์ป้องกันอัคคีภัย  เส้นทางหนีไฟ  บันไดหนีไฟ

              ผู้ตรวจสอบอาคาร    หมายถึง   ผู้ได้รับในอนุญาตประกอบวิชาชีพวิศวกรรมควบคุมหรือสถาปนิกควบคุม  ตามกฎหมายว่าด้วยการนั้นแล้วแต่กรณี  ซึ่งได้ขึ้นทะเบียนเป็นผู้ตรวจสอบอาคาร

             ผู้ดูแลอาคารหรือผู้จัดการอาคาร   หมายถึง    เจ้าของอาคารหรือผู้ครอบครองอาคารหรือผู้ที่ได้รับมอบหมายจากเจ้าของอาคารให้มีหน้าที่ตรวจสอบ  การบำรุงรักษาอาคารและระบบอุปกรณ์ประกอบต่าง  ๆ   ของอาคาร

             แผนการตรวจสอบอาคาร   หมายถึง   แผนการตรวจสอบสภาพอาคารและอุปกรณ์ประกอบต่าง  ๆ   ของอาคารสำหรับผู้ตรวจสอบอาคาร

             แผนการตรวจสอบบำรุงรักษาอาคารและอุปกรณ์ประกอบของอาคาร   หมายถึง    แผนการตรวจสอบบำรุงรักษาอาคารและอุปกรณ์ประกอบต่าง  ๆ   ของอาคารที่ผู้ตรวจสอบอาคารกำหนดให้กับเจ้าของอาคาร

1.3         ข้อแนะนำเบื้องต้น

               1.3.1         ข้อควรระวังเกี่ยวกับจรรยาบรรณวิชาชีพ    ผู้ตรวจอาคารตามกฎหมายตรวจสอบอาคารควรระวังและหลีกเลี่ยงข้อเสนอแนะที่อาจเป็นการก้าวล่วงทางวิชาชีพ  ผิดต่อจรรณยาบรรณวิชาชีพวิศวกรรมควบคุม  แนวคิดที่จะป้องกันไม่ให้เกิดการก้าวล่วงทางวิชาชีพควรระลึกถึงอยู่เสมอ  ได้แก่ 

                        -        ผู้ตรวจสอบอาคารตามกฎหมาย  คือ  ผู้ตรวจ  ไม่ใช่ผู้ตรวจสอบ  ในการตรวจจึงไม่ต้องลงลึกในรายละเอียดถึงขั้นทดสอบเชิงลึก   หรือเครื่องมือพิเศษใด  ๆ

      

                         -         ผู้ตรวจสอบอาคารตามกฎหมายไม่ได้ทำหน้าที่เป็นวิศวกรหรือสถาปนิก  ดังนั้นที่เริ่มรู้สึกว่าจะเป็นการวิเคราะห์หรือให้ข้อแนะนำควรหลีกเลี่ยง  แม้ตนเองจะเป็นผู้ชำนาญในเรื่องนั้น  ๆ   ก็ตาม

                         -          หลีกเลี่ยงคำว่า  “ข้อแนะนำ”   ใช้คำว่า  เสนอแนะ  แทน  และควรใช้คำว่า  ผู้ตรวจแทนคำว่า  “ผู้ตรวจสอบอาคาร”  เพื่อเตือนตัวเองให้ระวังเรื่องขอบเขตหน้าที่ของการปฏิบัติงาน

                        -           ไม่ควรรับรองเรื่องความมั่นคงแข็งแรงปลอดภัยของอาคารโดยตรง  เพราะจะต้องมีข้อมูลหลายอย่างประกอบ  เช่น   การตรวจวัด   การตรวจสอบ  การทดสอบเชิงลึก  และต้องนำข้อมูลทั้งหมดมาวิเคราะห์ตามหลักวิศวกรรม

                        -           การรับการทำงานตรวจอาคารควรให้มั่นใจว่าไม่เป็นการทำงานซ้ำซ้อนในลักษณะเข้าไปแย่งทำงานเดียวกันกับวิศวกรหรือสถาปนิกอื่น

หมายเหตุ     แม้ว่าการตรวจอาคารตามกฎหมายดังกล่าวไม่จัดเป็นงานวิศวกรรมควบคุม  แต่มีโอกาสที่ผู้ตรวจอาคารจะ        พลั้งเผลอเกิดการทำงานก้าวล่วงทางวิชาชีพจนกลายเป็นเข้าข่ายการประพฤติผิดจรรณยาบรรณวิชาชีพวิศวกรรมได้

            1.3.2       ข้อมูลในการตรวจอาคาร      ข้อมูลทั่วไปเกี่ยวกับอาคาร  ได้แก่  ชื่ออาคาร  สถานที่ตั้ง  เจ้าของอาคาร  ลักษณะอาคาร  การใช้งานของอาคาร  ใบอนุญาต  แบบแปลนและระยะเวลาในการก่อสร้างอาคาร  ประวัติการต่อเติมอาคาร  นับเป็นส่วนสำคัญที่ต้องจัดหาเพราะเป็นตัวบ่งบอกตำแหน่งของห้องและลักษณะการใช้งาน  ตำแหน่งบันไดหนีไฟ  ลิฟต์ และ ตำแหน่งอุปกรณ์ดับเพลิง    ใช้ประโยชน์ในการตรวจความปลอดภัยด้านอัคคีภัย  สำหรับงานด้านตรวจด้านวิศวกรรมโยธานั้น  กรณีที่ไม่มีแบบแปลนเดิมอยู่เลยผู้ตรวจควรให้เจ้าของอาคารจัดทำขึ้น  ประกอบด้วย Floor plan  และมีรายละเอียดการจัดวางห้องและลักษณะการใช้งาน  ควรระบุวัสดุที่ใช้ปูผิวพื้น  และควรระบุว่าบริเวณใดที่มีการปรับปรุงหรือต่อเติม  แต่ย่างน้อยที่สุดควรให้เจ้าของอาคารลงนามรับรองว่าเป็นแบบแปลนอาคารของตน

             1.3.3          อุปกรณ์ที่ใช้เป็นเครื่องมือพื้นฐาน   ได้แก่    ตลับเมตร  ลูกดิ่ง   กล้องถ่ายรูป  ระดับน้ำ  ลูกน้ำตาไก่  วัตถุทรงกลมเล็ก  ๆ  เช่น ลูกปิงปอง  ลูกบอล

1.4         ขั้นตอนการตรวจสอบอาคาร       การตรวจสอบประจำปีนั้น  ก็จะตรวจสอบตามแผนการตรวจสอบที่ได้กำหนดไว้ในการตรวจสอบใหญ่  ซึ่งจะเกิดขึ้นทุกปีเหมือน  ๆ   กันในปีที่ 2-5  และเมื่อขึ้นปีที่  6  จะเป็นการตรวจสอบใหญ่ซึ่งจะมีรายการตรวจสอบประจำปีแฝงอยู่ด้วยเหมือนทุก ๆ  ปีที่ผ่านมา  แต่เพิ่มรายละเอียดของการตรวจสอบใหญ่  เช่น  ทำการพิจารณาแผนการตรวจบำรุงรักษาฯ  และแผนการตรวจสอบประจำปีของผู้ตรวจสอบอาคาร  เป็นต้น   เพื่อปรับปรุงให้ทันสมัยขึ้น  ผู้ตรวจสอบควรแนะนำให้เจ้าของอาคารเริ่มการตรวจสอบอาคารตั้งแต่ต้นปี  ไม่ควรคอยจนใกล้ถึงปลายปี หรือใกล้ใบรับรองการตรวจสอบอาคาร  “ร1”  ครบกำหนด   เป้าหมายการตรวจสอบอาคารนอกจากเพื่อความปลอดภัยแล้ว  ผู้ตรวจสอบอาคารควรจะมุ่งเน้นการให้ความรู้  และชักจูงให้เจ้าของอาคารเห็นถึงประโยชน์ของความปลอดภัย  รวมทั้งหาแนวทางในการแก้ไขปรับปรุงที่เป็นไปได้  และให้เกิดความปลอดภัยในระดับที่ยอมรับได้

1.5          แนวทางการตรวจสอบอาคาร        การตรวจสอบอาคารตามกฎหมายควบคุมอาคารนี้  มีเป้าหมายเพื่อความปลอดภัยในการใช้งานเท่านั้น  ไม่ได้หมายความว่าอาคารหลังนั้นถูกกฎหมายไปด้วย  เจ้าพนักงานท้องถิ่นมีอำนาจในการตรวจสอบซึ่งสามารถออกตรวจสอบและออกคำสั่งให้อาคารที่ยังผิดกฎหมายแก้ไขให้ถูกต้องได้  ผู้ตรวจสอบอาคารควรแนะนำเจ้าของอาคารให้เข้ามามีส่วนร่วมในการพิจารณาผลระหว่างการตรวจสอบด้วย  ไม่ควรปล่อยให้ฝ่ายช่างประจำอาคารรับผิดชอบหรือประสานงานโดยตรงกับผู้ตรวจสอบอาคารฝ่ายเดียว  เพราะอาจเกิดการปกปิดข้อมูล  การวางแผนการตรวจสอบเป็นเรื่องสำคัญ  เพื่อทำให้ผู้ตรวจสอบอาคารสามารถใช้เวลาที่มีอยู่อย่างจำกัดได้อย่างมีประสิทธิภาพ  และควรแจ้งให้เจ้าของอาคารประกาศให้ผู้ใช้อาคารทราบล่วงหน้า   ผู้ตรวจสอบอาคารจำเป็นต้องใช้ทักษะในการเจรจาสื่อสารอย่างดี  รวมทั้งมีทัศนคติในการเสนอแนะเชิงบวก   เพื่อให้เจ้าของอาคารเข้าใจถึงความจำเป็นในการแก้ไขปรับปรุงอาคารให้เกิดความปลอดภัย   ดังนั้นผู้ตรวจสอบอาคารจำเป็นต้องเตรียมตัวให้ดีและมีเหตุผล  รวมทั้งเอกสารหรือมาตรฐานอ้างอิงที่เชื่อถือได้มารับรอง

             แนวทางปฏิบัติประกอบการพิจารณาออกใบรับรองการตรวจสอบอาคาร  (แบบ  ร.1)

1.      เอกสารหลักฐาน

2.      การพิจารณาออกใบรับรองการตรวจสอบอาคาร  (แบบ  ร.1)

3.      กำหนดเวลาการส่งรายงานผลการตรวจสอบอาคาร

4.      ความรับผิดชอบ